ایران هزینههای زیستمحیطی برای کشتیهای عبوری از تنگه هرمز پیشنهاد میکند
ایران پیشنویس پیشنهادی را ارائه داده است که هزینههای خدمات زیستمحیطی را برای کشتیهای تجاری که از تنگه هرمز عبور میکنند، معرفی میکند، یکی از مهمترین مسیرهای دریایی استراتژیک جهان برای تأمین انرژی جهانی و تجارت بینالمللی.
به گفته مقامات ایرانی، چارچوب پیشنهادی شامل هزینههایی بر اساس چندین عامل، از جمله نوع کشتی، ماهیت بار آن، پروفایل ریسک زیستمحیطی و سابقه عملیاتی آن خواهد بود. مقامات میگویند این ابتکار به منظور تأمین مالی اقدامات حفاظت از محیط زیست و حمایت از ایمنی و پایداری بلندمدت ناوبری دریایی در منطقه طراحی شده است.
این پیشنهاد به اصول موجود در کنوانسیون سازمان ملل درباره حقوق دریاها (UNCLOS) و سایر توافقنامههای دریایی بینالمللی اشاره میکند. مقامات ایرانی استدلال میکنند که در حالی که کشتیها حق عبور صلحآمیز از آبهای بینالمللی را دارند، کشورهای ساحلی نیز مسئولیتهایی برای حفاظت از ناوبری، حفاظت از اکوسیستمهای دریایی و پاسخ به ریسکهای زیستمحیطی دارند.
تنگه هرمز یکی از شلوغترین کریدورهای دریایی جهان است که به عنوان یک مسیر انتقالی حیاتی برای سهم قابل توجهی از صادرات نفت خام و گاز طبیعی مایع جهانی عمل میکند. هرگونه تغییرات نظارتی که بر این آبراه تأثیر بگذارد، به دقت توسط دولتها، شرکتهای کشتیرانی و بازارهای انرژی زیر نظر است به دلیل تأثیر بالقوه آن بر تجارت بینالمللی.
مقامات ایرانی اعلام کردند که این پیشنویس قانونی عمدتاً بر ایجاد پایه قانونی برای بازیابی هزینههای مرتبط با حفاظت از محیط زیست و ایمنی دریایی تمرکز دارد. جزئیات مربوط به پیادهسازی، رویههای پرداخت و مکانیزمهای عملیاتی انتظار میرود در مراحل بعدی فرآیند قانونی در صورت تأیید پیشنهاد تعیین شود.
این اعلامیه در زمانی از تنشهای ژئوپولیتیکی افزایشیافته در منطقه خلیج فارس صورت میگیرد، جایی که امنیت دریایی و آزادی ناوبری همچنان نگرانیهای کلیدی برای جامعه بینالمللی است. تحلیلگران اشاره میکنند که هر گونه اقدام آینده که بر حمل و نقل تجاری در تنگه هرمز تأثیر بگذارد، احتمالاً توجه قابل توجهی از طرف شرکای تجاری جهانی و سازمانهای دریایی جلب خواهد کرد.
اگر این پیشنهاد تصویب شود، نمایانگر رویکرد جدیدی برای تأمین مالی حفاظت از محیط زیست و خدمات ناوبری در یکی از مهمترین مسیرهای دریایی جهان خواهد بود، در حالی که ممکن است بعد جدیدی به بحثهای مربوط به حاکمیت دریایی و امنیت منطقهای اضافه کند.