بحران ایالات متحده-ایران: چرا قیمت نفت بالای 90 دلار میرود
قیمتهای نفت روز سهشنبه 18 اوت به روند صعودی خود ادامه دادند و برای سومین جلسه متوالی در بازاری که دوباره تحت تأثیر خطرات ژئوپلیتیکی در خاورمیانه قرار دارد، افزایش یافت. سرمایهگذاران اکنون نگران ادامه درگیری بین ایالات متحده و ایران پس از انقضای روز دوشنبه یادداشت توافقی هستند که در ماه ژوئن بین واشنگتن و تهران به امضا رسیده بود.
برنت، مرجع بینالمللی، از 91 دلار در هر بشکه عبور کرد، در حالی که وست تگزاس اینترمدییت (WTI) به 85 دلار نزدیک شد. صبح سهشنبه، قیمت برنت به 91.76 دلار و WTI به 85.55 دلار رسید که بالاترین سطح آنها از پایان ماه ژوئیه است.
واشنگتن هیچ زمانبندی برای نتیجه دیپلماتیک ارائه نمیدهد
بازار نفت عمدتاً به عدم قطعیت در مورد آینده مذاکرات بین واشنگتن و تهران واکنش نشان میدهد. دونالد ترامپ اعلام کرده است که ایالات متحده تمایلی به تمدید توافق موقتی که روز دوشنبه به پایان رسید، ندارد، در حالی که مذاکرات بر سر چندین سوال اساسی همچنان متوقف است.
دولت ایالات متحده همچنین استراتژیای مبتنی بر فشار را دنبال میکند. محاصره بنادر ایرانی و محدودیتهای مربوط به صادرات نفت تهران ابزارهای کلیدی واشنگتن هستند. این موضع نگرانیها را در مورد یک درگیری طولانیمدت و به تبع آن، اختلال پایدار در جریانهای انرژی تغذیه میکند.
کریس رایت، وزیر انرژی ایالات متحده، به ویژه از رویکردی مبتنی بر صبر دفاع کرده است، در حالی که مذاکرات دیپلماتیک نتوانستهاند مواضع دو طرف را به اندازه کافی نزدیک کنند.
تنگه هرمز در کانون نگرانیها
در مرکز نگرانیها، تنگه هرمز، گذرگاه دریایی استراتژیک برای تجارت جهانی انرژی قرار دارد. وخامت وضعیت امنیتی به شدت تردد کشتیها در این منطقه را کاهش داده است.
به گزارش رویترز، تنها تعداد کمی از کشتیها در طول آخر هفته از تنگه عبور کردهاند و هیچ عبوری در روز یکشنبه ثبت نشده است. این کاهش چشمگیر ترافیک نگرانیها را در مورد توانایی تولیدکنندگان خلیج فارس برای حفظ صادرات خود به بازارهای بینالمللی افزایش میدهد.
تنشها به تنگه هرمز محدود نمیشود. حملات گزارش شده در منطقه و خطرات موجود در مسیرهای دریایی دریای سرخ، حق بیمه ریسکی که در قیمتهای نفت گنجانده شده است را تقویت میکند. یک موشک به ویژه به یک کشتی در منطقه تنگه هرمز برخورد کرده است، در حالی که حملات نسبت داده شده به حوثیها نیز به افزایش خطرات برای حمل و نقل دریایی کمک کرده است.
تولیدکنندگان خلیج به دنبال مسیرهای جایگزین هستند
در مواجهه با مشکلات موجود در مسیرهای سنتی، تولیدکنندگان خلیج تلاشهای خود را برای تأمین صادرات خود تسریع میکنند.
عربستان سعودی و امارات متحده عربی به ویژه دارای زیرساختهایی هستند که به آنها این امکان را میدهد که بخشی از نفت خود را بدون عبور از تنگه هرمز منتقل کنند. سعودی آرامکو و ADNOC به این ترتیب امکانات تأمین خود را به سمت آسیا از طریق مسیرهای جایگزین تقویت کردهاند.
این راهحلها ممکن است بخشی از خطر فوری را کاهش دهند، اما به تنهایی کافی نیستند تا تأثیر یک اختلال طولانیمدت در ترافیک در تنگه را به طور کامل خنثی کنند. بنابراین، برای بازارها، سوال این است که مدت و شدت اختلالات چقدر خواهد بود.
بازارهای مالی تحت فشار
افزایش قیمت نفت همچنین به سایر کلاسهای دارایی منتقل میشود. سرمایهگذاران به ویژه نگران خطر از سرگیری تورم ناشی از انرژی هستند که میتواند سیاست پولی ایالات متحده را پیچیده کند.
بازارها به این ترتیب با دقت منتظر انتشار روز چهارشنبه صورتجلسه جلسه ژوئیه فدرال رزرو ایالات متحده هستند. این صورتجلسه باید اطلاعات جدیدی در مورد مباحث داخلی بانک مرکزی و احتمال تغییرات نرخ بهره ارائه دهد.
طلا نیز در کانون توجهات قرار دارد. پس از اینکه به تازگی در شرایط تنشهای ژئوپلیتیکی و عدم قطعیت پولی افزایش یافت، فلز گرانبها روز سهشنبه در حدود 4400 دلار در هر اونس معامله میشد. سرمایهگذاران اکنون در تلاشند تا تعیین کنند آیا افزایش قیمتهای انرژی میتواند فشارهای تورمی را به طور پایدار دوباره زنده کند.
بازار معلق در انتظار تحولات درگیری
مسیر قیمت نفت اکنون به شدت به تحولات روابط بین واشنگتن و تهران بستگی دارد. یک ازسرگیری معتبر مذاکرات و یک بازگشایی پایدار تنگه هرمز میتواند به سرعت حق بیمه ژئوپلیتیکی گنجانده شده در قیمتها را کاهش دهد.
برعکس، یک تشدید نظامی جدید یا یک توقف طولانیمدت ترافیک دریایی خطر اضافی برای تأمین جهانی خواهد بود. برای اپراتورها، عبور قیمت برنت از 90 دلار به همین اندازه یک حرکت ساده بازار نیست، بلکه نشاندهنده افزایش نگرانیها در مورد عدم وجود راهحل دیپلماتیک فوری است.