بحران خاورمیانه نگرانیها درباره کمبود طولانیمدت گاز جهانی را تشدید میکند
اختلال ناشی از بحران خاورمیانه به طور فزایندهای نگرانیها را درباره ادامه کمبود شدید گاز طبیعی فراتر از زمستان آینده افزایش میدهد و فشار بیشتری به بازار انرژی جهانی که در حال حاضر شکننده است، وارد میکند. نمایندگان صنعت میگویند که اختلال در جریانهای گاز طبیعی مایع (LNG) از خلیج فارس تلاشهای مناطق عمده واردکننده برای تأمین سوخت کافی و بازسازی موجودیهای کاهشیافته را پیچیده میکند.
اتحادیه بینالمللی گاز هشدار داده است که انتظارات بازار به سمت یک دوره طولانیتر از کمبود عرضه تغییر میکند. قیمتهای گاز آتی اکنون نشان میدهد که معاملهگران برای قیمتهای بالا و خطرات ادامهدار عرضه تا تابستان ۲۰۲۷ آماده میشوند، به جای اینکه انتظار داشته باشند بازار به زودی پس از زمستان آرام شود.
تنگه هرمز به نقطه مرکزی نگرانی تبدیل شده است زیرا این مسیر حیاتی برای حمل و نقل LNG از صادرکنندگان بزرگ خاورمیانه است. آژانس بینالمللی انرژی تخمین میزند که جریانهای LNG از طریق این تنگه تقریباً ۲۰ درصد از عرضه جهانی LNG را قبل از اختلال ناشی از درگیری تشکیل میداد. اگرچه حمل و نقلها به تدریج از سر گرفته شدهاند، اما حجمها همچنان بهطور قابل توجهی زیر سطح قبل از بحران باقی مانده و عدم قطعیت را بالا نگه داشتهاند.
اروپا بهویژه در معرض خطر است زیرا به فصل زمستان وارد میشود و سطح ذخایر گاز زیر سطحهای سالهای گذشته است. رویترز گزارش داد که ذخایر اروپایی در سپتامبر حدود ۶۷ درصد پر بودند و این منطقه با یک تعادل دشوار بین بازسازی موجودیها، تأمین تقاضای زمستان و رقابت با خریداران آسیایی برای محمولههای LNG موجود روبرو است.
فشار محدود به اروپا نیست. واردکنندگان آسیایی LNG نیز در حال تلاش برای تنوع در تأمین و مسیرهای تحویل خود هستند زیرا اختلالات در خلیج الگوهای تجاری سنتی را تحت تأثیر قرار میدهد. کشورهایی از جمله تایلند و بنگلادش به دنبال تأمینکنندگان در غرب آفریقا، اندونزی، آمریکای شمالی و استرالیا هستند، در حالی که شرکتهای انرژی تلاشهای خود را برای تأمین منابع جایگزین گاز تسریع میکنند.
شوک عرضه تا کنون تا حدی با تولید اضافی از سایر مناطق، به ویژه ایالات متحده، جبران شده است. اتحادیه بینالمللی گاز گفت که کاهش تولید خاورمیانه تا حدی با افزایش تولید در سایر نقاط جبران میشود، در حالی که ظرفیت جدید LNG به محدود کردن تأثیر کلی بر دسترسی جهانی کمک میکند. با این حال، بازتوزیع محمولهها رقابت بین بازارهای واردکننده را تشدید میکند.
اروپا همچنین در حال آمادهسازی برای کاهش بیشتر وابستگی خود به گاز روسی است. طبق تدابیر فعلی اتحادیه اروپا، واردات LNG روسی تحت قراردادهای بلندمدت از اول ژانویه ۲۰۲۷ ممنوع خواهد شد، در حالی که محدودیتهای مربوط به قراردادهای کوتاهمدت زودتر اجرا میشود. این سیاست بخشی از تلاشهای گستردهتر اتحادیه اروپا برای حذف واردات گاز روسی است و عامل دیگری به برنامهریزی تأمین در این منطقه اضافه میکند.
ترکیب عدم قطعیت ژئوپولیتیکی، ذخایر محدود و رقابت برای محمولههای LNG انعطافپذیر میتواند قیمتهای انرژی را در ماههای آینده ناپایدار نگه دارد. زمستانی سردتر از حد انتظار فشار بیشتری به خریداران اروپایی و آسیایی وارد خواهد کرد، در حالی که هر گونه اختلال بیشتر در صادرات خلیج میتواند به سرعت بازار را تنگ کند.
برای اقتصادهای واردکننده گاز، وضعیت کنونی اهمیت فزاینده تنوع تأمین، ظرفیت ذخیرهسازی و قراردادهای بلندمدت را برجسته میکند. در حالی که پروژههای جدید LNG و افزایش تولید در خارج از خاورمیانه میتواند به تدریج دسترسی جهانی را بهبود بخشد، مقامات صنعتی هشدار میدهند که جایگزینی حجمهای مختلشده خلیج یک فرآیند فوری نیست و بازارها را در برابر شوکهای بیشتر آسیبپذیر میگذارد.