مراکش در کنفرانس عمومی هفتادمی آژانس بینالمللی انرژی اتمی شرکت میکند
مراکش در کنفرانس عمومی هفتادمی آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) که از ۱۴ تا ۱۸ سپتامبر در وین برگزار میشود، شرکت میکند، در حالی که جامعه بینالمللی با تنشهای ژئوپولیتیکی رو به رشد و چالشهای جدید در زمینه ایمنی، امنیت و عدم اشاعه هستهای مواجه است.
یک هیئت عالیرتبه مراکشی در این گردهمایی سالانه حضور دارد که حدود ۴۰۰۰ شرکتکننده از کشورهای عضو IAEA و نهادهای بینالمللی را گرد هم میآورد. هیئت مراکشی بهدست ابدین فرحان، سفیر و نماینده دائم مراکش در سازمانهای بینالمللی در وین، هدایت میشود.
این هیئت همچنین شامل حمید مره، مدیرکل مرکز ملی انرژی هستهای، علوم و فناوری مراکش و سعید مولین، مدیرکل آژانس ایمنی و امنیت هستهای و رادیولوژیکی مراکش است. مقامات ارشد از وزارتخانهها و نهادهای فنی مربوطه نیز در این کنفرانس شرکت میکنند.
شرکت مراکش پس از پایان دوره ۲۰۲۴-۲۰۲۶ خود در هیئت مدیره IAEA صورت میگیرد، که در آن پادشاهی بهعنوان معاون رئیس هیئت به بحثهایی در جهت تقویت گفتوگوی بینالمللی، همکاری چندجانبه و چارچوب حکمرانی هستهای جهانی کمک کرده است.
کنفرانس عمومی، اصلیترین مجمع سیاستگذاری IAEA است و به کشورهای عضو این فرصت را میدهد تا اولویتهای آژانس را بررسی کرده و تصمیماتی را در زمینه مسائل مختلف مرتبط با هستهای تصویب کنند. این مسائل شامل همکاریهای فنی، استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، ایمنی و امنیت هستهای و اجرای تضمینهایی است که به منظور جلوگیری از سوءاستفاده از مواد هستهای طراحی شدهاند.
برای مراکش، جلسه وین همچنین فرصتی برای تقویت تعامل با شرکای آفریقایی در زمینه علم و فناوری هستهای است. انتظار میرود این کشور بهعنوان رئیس توافقنامه همکاری منطقهای آفریقا برای تحقیق، توسعه و آموزش مرتبط با علم و فناوری هستهای، معروف به AFRA، برای دوره ۲۰۲۶-۲۰۲۷ انتخاب شود.
انتظار میرود این انتصاب نقش مراکش را در ترویج همکاری علمی در سراسر آفریقا تقویت کند. AFRA چارچوبی را برای کشورهای آفریقایی فراهم میکند تا در زمینههای مختلفی مانند تحقیق هستهای، توسعه منابع انسانی، بهداشت و درمان، کشاورزی، حفاظت از محیط زیست و سایر کاربردهای صلحآمیز فناوری هستهای همکاری کنند.
مراکش به طور فزایندهای بر اهمیت علم هستهای بهعنوان ابزاری برای توسعه پایدار تأکید کرده است. فراتر از کاربردهای مرتبط با انرژی، فناوریهای هستهای و تابش میتوانند از تشخیص و درمان پزشکی، ایمنی غذایی، بهرهوری کشاورزی، مدیریت منابع آب و نظارت بر محیط زیست پشتیبانی کنند.
کنفرانس عمومی هفتادمی در پسزمینهای بینالمللی بهخصوص پیچیده برگزار میشود. درگیریها و تنشهای ژئوپولیتیکی فشار بر سیستم عدم اشاعه بینالمللی را افزایش داده و نگرانیها درباره امنیت هستهای و حفاظت از تأسیسات هستهای همچنان در مرکز بحثهای بینالمللی قرار دارد.
IAEA در پاسخ به این چالشها نقش کلیدی دارد و از طریق بازرسیها، تضمینها، کمکهای فنی و همکاری با کشورهای عضو به آنها کمک میکند. مأموریت آن همچنین شامل کمک به کشورهای مختلف برای توسعه کاربردهای صلحآمیز هستهای در حالی که استانداردهای ایمنی و امنیتی مناسب را حفظ میکند، میشود.
بنابراین، این کنفرانس بستری را برای دولتها و کارشناسان فنی فراهم میکند تا در مورد چگونگی کمک علم هستهای به توسعه بحث کنند و در عین حال اطمینان حاصل کنند که مواد و فناوریهای هستهای تحت نظارت مؤثر باقی میمانند.
حضور فعال مراکش در وین منعکسکننده رویکرد دیپلماتیک وسیعتر آن در حمایت از نهادهای چندجانبه و تقویت همکاری با کشورهای آفریقایی است. نقش رهبری مورد انتظار آن در AFRA میتواند یک کانال اضافی برای اشتراکگذاری تخصص و حمایت از ابتکارات تقویت ظرفیت در سراسر قاره فراهم کند.
با ادامه بحثها در طول کنفرانس، انتظار میرود کشورهای عضو بر روی جهتگیری آینده همکاری هستهای بینالمللی و توانایی آژانس در پاسخ به چالشهای امنیتی، فناوری و توسعه نوظهور تمرکز کنند. شرکت مراکش این کشور را در مرکز این بحثها قرار میدهد و در عین حال تعهد آن به استفاده صلحآمیز و مسئولانه از علم هستهای را تقویت میکند.